5-июнда Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин Төрагасы-Президенттин Администрациясынын Жетекчиси Адылбек Касымалиев жана расмий сапар менен өлкөгө келген Беларусь Республикасынын Премьер-министри Александр Турчин басма сөз өкүлдөрүнө билдирүү жасашты.
Министрлер Кабинетинин Төрагасынын билдирүүсүнүн тексти:
«Баарынан мурда, Беларусь Республикасынын Премьер-министри, урматтуу Александр Генрихович Турчинге жана беларус делегациясынын бардык мүчөлөрүнө бүгүнкү жемиштүү сүйлөшүүлөр үчүн чын дилинен ыраазычылык билдиргим келет.
Алар конструктивдүү маанайда өттү жана кыргыз-беларус кызматташтыгын өнүктүрүүнүн маанилүү этабы болуп калды.
Сүйлөшүүлөрдүн күн тартиби жана сапардын программасы абдан бай болду. Маселелердин толук комплекси каралып, өзгөчө соода-экономикалык блокко, өнөр жай кооперациясына, региондор аралык байланыштарга, туризмге, ошондой эле маданий-гуманитардык өз ара аракеттенүүгө өзгөчө көңүл бурулду.
Кыргыз тарап эки тараптуу күн тартибинин бардык багыттары боюнча биргелешип иштөөгө даяр экендигин тастыктайт.
Биздин негизги милдетибиз – саясий диалогду жана өлкөлөрүбүздүн ортосундагы достук мамилелерди конкреттүү экономикалык долбоорлорго, жаңы ишкердик байланыштарга жана Кыргызстан менен Беларусь жарандары үчүн сезилерлик натыйжаларга айландырууну камсыз кылуу.
Өлкөлөрүбүздүн эки тараптуу мамилелерди мындан ары активдештирүү жана аларды сапаттык жактан жаңы деңгээлге чыгаруу үчүн бардык зарыл шарттарга жана чоң потенциалга ээ экендигине ишенем. Акыркы жылдары өз ара сооданын олуттуу өсүшү байкалып жатканын белгилөө кубандырат.
2020-2025-жылдар аралыгында Кыргызстандын Беларусь менен болгон товар жүгүртүүсү 4,5 эсеге көбөйүп, 46 миллион АКШ долларынан 206 миллион АКШ долларына жетти. Өткөн жылы биз алдыбызга жакынкы беш жыл ичинде өз ара сооданы 500 миллион АКШ долларына жеткирүү деген амбициялуу, бирок жетишүүгө мүмкүн болгон милдетти койгонбуз.
Бүгүнкү күндө бул максатка ырааттуу жана ырааттуу бара жатканыбызды айта алабыз. Сооданын көлөмүн көбөйтүү гана эмес, анын түзүмүн кеңейтүү, жаңы өндүрүштүк чынжырларды түзүү жана экономикалык кызматташтыктын тереңирээк деңгээлине чыгуу маанилүү.
Өнөр жай кооперациясы эң негизги жана келечектүү багыттардан болуп саналат. Беларустун айыл чарба техникасы Кыргыз Республикасында жогорку ишенимге ээ. Биз жеткирүүлөрдү кеңейтүү, биргелешкен ишканаларды түзүү, айрым өндүрүштүк процесстерди локалдаштыруу, тейлөө базасын өнүктүрүү жана квалификациялуу адистерди даярдоо үчүн жакшы мүмкүнчүлүктөрдү көрүп жатабыз.
Бул практикалык өнөр жай кооперациясы реалдуу натыйжа берип, жаңы биргелешкен долбоорлор үчүн негиз түзө аларын айкын көрсөткөн мисал. Сапардын жүрүшүндө болуп өткөн кыргыз-беларусь бизнес-форуму өзгөчө мааниге ээ болду.
Ал эки өлкөнүн ишкер чөйрөлөрүнүн ортосунда түз диалог, жаңы байланыштарды түзүү, келечектүү долбоорлорду талкуулоо жана соода, өнөр жай, инвестиция жана кызмат көрсөтүү чөйрөсүндө конкреттүү демилгелерди иштеп чыгуу үчүн маанилүү аянтча болду. Ошондой эле туристтик жана маданий-гуманитардык чөйрөлөрдө өз ара аракеттенүүнү мындан ары арттырууну талкууладык.
Акыркы жылдары маданият жана искусство жаатындагы кызматташтык мазмундуу иш-чаралар менен байыды, алардын ичинен Маданият күндөрү өзгөчө орунду ээлейт. 2027-жылы Кыргыз Республикасында Беларусь Республикасынын Маданият күндөрүн өткөрүү күтүлүүдө.
Кыргыз тарап 2026-жылдын сентябрь айында өткөрүү пландалган Алтынчы Көчмөндөр оюндарына Беларус Республикасынын улуттук делегациясынын катышуусу дагы бир жолу кубанат. Беларусь досторунун катышуусу бул эл аралык иш-чарага кошумча жарык берип, биздин элдердин мындан ары жакындашуусуна өбөлгө болоруна ишенем.
Келечектүү багыттардын бири туризмди өнүктүрүү болуп саналат. Кыргызстан беларус туристтерин тартууга кызыкдар жана өлкөбүздү эс алуу, ден соолукту чыңдоо, экологиялык жана тоо туризми үчүн жагымдуу багыт катары жайылтууга даяр.
Эки тараптуу күн тартибинде региондор аралык кызматташтык маанилүү орунду ээлейт. Ал чоң потенциалга ээ жана региондор, шаарлар, ишканалар жана билим берүү мекемелери ортосунда түз практикалык байланыштарды түзүүгө мүмкүндүк берет.
Күзүндө Минск шаарында Кыргызстан менен Беларустун региондор форумун өткөрүү пландалууда. Бул аянтча региондор аралык өз ара аракеттенүүнү конкреттүү долбоорлор менен толтуруп, эки өлкөнүн аймактарынын ортосундагы кызматташтыктын географиясын кеңейтүүгө мүмкүндүк берет деп үмүттөнөбүз.
Визиттин жыйынтыгында айдоочулук күбөлүктөрдү таануу, эмгек жана социалдык камсыздоо чөйрөсүндөгү кызматташтыкты кеңейтүү, региондор аралык өз ара аракеттенүүнү өнүктүрүү, ошондой эле эки өлкөнүн ЖОЖдору жана маданият мекемелеринин ортосундагы байланыштарды бекемдөөгө тиешелүү 12 документке кол коюлду.
Кыргыз-беларус ишкерлер кеңешин түзүү жөнүндө Макулдашууга кол коюлганын өзгөчө белгилегим келет. Бул механизм бизнес үчүн натыйжалуу курал болуп, биргелешкен долбоорлорду илгерилетүүгө, практикалык тоскоолдуктарды жоюуга жана Кыргызстан менен Беларусьтун ишкерлеринин ортосундагы түз байланыштарды кеңейтүүгө өбөлгө түзөт деп үмүттөнөбүз.
Ошентип, сапардын жыйынтыгы боюнча кыргыз-белорус кызматташтыгы ырааттуу, мазмундуу жана конкреттүү натыйжага багытталган бойдон өнүгүп жатканын ишенимдүү түрдө белгилей алабыз. Биз диалогду мындан ары бекемдөөгө, экономикалык өнөктөштүктү кеңейтүүгө жана эки тараптуу күн тартипти практикалык демилгелер менен толтурууга ниеттенип жатабыз.
Беларусь делегациясынын Кыргызстандагы иш сапарынын соңку этабына Кыргыз Республикасынын Президенти, урматтуу Садыр Нургожоевич Жапаровдун Беларусь Республикасынын Премьер-министри, урматтуу Александр Генрихович Турчинов менен болгон жолугушуусу өзгөчө маани берет, ал маалымат жыйыны аяктагандан кийин дароо өтөт.
Соңунда беларус досторуна жемиштүү сүйлөшүүлөр, конструктивдүү маанай жана биргелешип иштөөгө даярдыгы үчүн чын дилимден ыраазычылыгымды дагы бир жолу билдирем. Кыргызстан өлкөлөрүбүздүн жана элдерибиздин бакубатчылыгы үчүн кыргыз-белорус кызматташтыгын мындан ары ар тараптуу өнүктүрүүгө ачык».
